maandag 7 augustus 2017

Kelk

Friedrich Nietzsche
Dit blog is een vervolg op mijn eerdere publicatie Wishes and embodiments (Cahier, 3 augustus 2017). Vandaag start ik met een oud gedicht van me. Pakweg 25 jaar geleden geschreven. Daarna laat ik Friedrich Nietzsche (1844 - 1900) over hartstochten aan het woord. Het blog Kelk wordt afgesloten met een opmerking over een paar andere teksten op Cahier en over mijn lopende schrijfprojecten in meer algemene zin.

Nu ik de inhoud en strekking van het blog van enkele dagen geleden (3 augustus 2017) van iets meer afstand bekijk, besef ik dat het daar eigenlijk om een levensmotief gaat, één van mijn queestes; draag er meer dan één. Welbeschouwd ontspringen zulke ondergronden aan één hoofdbron, aan een overkoepelende levensmissie van ’s mens eigenlijke zelf. Hieronder dat vroege gedicht van me, ook in luistervorm, waarin het motief al doorklinkt.


Met de wenken van Venus

Door helder blauw, kabbelend water heen, een bron,
verwarmd en doorstraald door het licht van een felle zon,
staart jouw sierlijke gestalte, speerpunt van een onzichtbaar sterrengewelf,
in feite naar zichzelf.

Maar na het sluiten van de ogen verschijnen als verwacht,
hetgeen jij in de dagdroom al eerder had gedacht,
al die vragen en verzoeken van getrouwen;
jij weet het zeker zij zijn de jouwen.

 In het helder blauw, kabbelend water, de bron,
wordt vaak uitgebeeld wat men in jou verzon
en met vreugde en verdriet stel jij dan vast
wat eigen of andermans was als vrucht of last.

Bij de keel beluister jij het woord,
dat een ieder van een hem of haar hoort:

Dat eigen en andermans wat ben ik zonder gemeenzaam,
toch niets anders als verzengend eenzaam?!




Laten we ’t menselijke en al te menselijke eens nader bekijken. De zelfdiscipline die Nietzsche nastreefde acht ik kerngezond. En hij spreekt ware woorden over op de loer liggen van uitputting en neerslachtigheid als mensen zekere hartstochten niet mennen, althans zich daartoe niet in bepaalde mate inspannen, maar er zich integendeel doelbewust door laten meeslepen. Nietzsche vermoedde dat dat niet anders kan leiden dan tot uitholling van ’s mens innerlijk en de levenskrachten ondergraaft. Waar het om oprechtheid en eerlijke zelfkennis gaat kon hij zich spiegelen aan een aantal opvattingen van een overtuigd en subtiel denkend christen, aan Blaise Pascal (1623 - 1662). Beide prikten door valse bescheidenheid en verborgen ijdelheden heen en beide koesterden een diep verlangen naar een doorgaande ontwikkeling van mens en mensheid.

Ik geloof dat ik van de vreugden van wijsheid en rechtvaardigheid een veel te hoge voorstelling heb, net zoals de Grieken: ik ben betoverd door alles wat daarnaar verwijst – waarschijnlijk omdat ik veel te hartstochtelijk ben! – Tegen de welbespraakte vereerders van de hartstocht koester ik veel wantrouwen, ik vermoed dat ze zo graag iets zouden willen betekenen. – De Grieken leefden constant in gevaar: zij vereerden in kracht, in zelfverzekerdheid, in rechtvaardigheid hun ontspanning, opgelucht zijn, feest. Daarbij konden ze gevoeligheidjes niet gebruiken: alleen het medelijden in de tragedies omdat ze gewoonlijk hard waren). 
Waarom ik de hartstocht in de rede val? Ik zou die ook best opgewonden, heftig en meeslepend, zoals ik alles voel, onder woorden kunnen brengen – maar achteraf ben ik dan halfdood en lijd ik en heb verdriet over zulke overdrijvingen, weglatingen enzovoort. Anderen bereiken het toppunt van hun kunnen in hartstochtelijkheid, ik in het onderdrukken en bestrijden van de hartstocht. Alles doet me goed wat me doet beseffen dat het zo met mij gesteld is. 
Waaraan ligt het dat ik altijd dorst naar mensen die tegenover de natuur, bij het wandelen over de bergen met vestingwerken bij Genua, niet in het niet zinken? Weet ik ze niet te vinden? 
Jullie zielskracht is niet toereikend om zoveel pietluttigheden, zoveel belachelijke kleinigheden mee omhoog te nemen! Daarom moeten jullie leugentjes verzinnen opdat jullie kracht en eigenwaan niet teloorgaan! Niet zoals bij Pascal en mij. – Ik hoef me niet los te maken van de kleine, erbarmelijke details – ik hoef mezelf niet voor een Godheid aan te zien. 
Friedrich Nietzsche; Uit mijn leven (uitgeverij De Arbeiderspers, 1982); hoofdstuk Schrijver, bladzijde 134 en 135

Nietzsche worstelde met het leven. Hij streed, hij leefde zijn levensworstelingen en dat is waarop het naar mijn idee aankomt. Je eigen leven leiden en daarvoor staan! Daarmee tegelijk je eigen doelen stellen en nastreven …in weerwil van wat dan ook! In ‘de liefde’ was hij bepaald onhandig. Zeker niet doeltreffend. Aandoenlijk zijn wat dat aangaat ook zijn huwelijksaanzoeken. Bij voorbaat tot mislukken gedoemd. Herken- en inleefbaar is veel van wat ik lees in Uit mijn leven; Nietzsche teksten verzameld, vertaald en van een nawoord voorzien door Charles Vergeer.

Vooruitblik
Het blog Foreshadowing (Cahier, 31 juli 2017) en het blog Schimmenrijk (Cahier, 24 juli 2017) had ik graag meer inhoud gegeven. Aanhoudend tijdgebrek stond me dat echter niet toe. Het staat in elk geval in de grondverf. Zekere basisinformatie is geboden. Daar moest ik het helaas toe beperkt houden. Wat in het vat zit verzuurt niet. Op die onderwerpen kom ik zeker nog een keer terug. Bij mijn werkgever zal ik een vakantieaanvraag indienen voor twee vrije midweken ergens in de maanden september, oktober of november zodat ik mijn overige schrijfprojecten concreet gestalte zal kunnen geven.

Aankondiging. Volgende week volgt op Cahier een blog over het interessante boek Hersenbeest (Uitgeverij Lemniscaat, 2016/17), geschreven door de filosofe Marjan Slob.


Music
Talking Heads
Once in a Lifetime

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen

Overzicht van alle blogberichten op Cahier - Nieuwer bericht boven en ouder bericht onder

2017

Filosofie, wetenschap en antroposofie - Deel 1 - 14 augustus 2017

Kelk – 7 augustus 2017

Wishes and embodiments – 3 augustus 2017

Foreshadowing – 31 juli 2017

Schimmenrijk – 24 juli 2017

Faust & Helena – 17 juli 2017

My Way – 10 juli 2017

Independent – 3 juli 2017

Wetenschap en ontwikkelingswegen – 27 juni 2017

Perceptie en oude windselen – 26 juni 2017

Memories – Friendship – 19 juni 2017

Volle teugen – 12 juni 2017

Society: human predestination or self-determination – 5 juni 2017

Innerlijke vrijheid – 29 mei 2017

Purify and Enlighten Someone – 22 mei 2017

Nature and nurture from a inner perspective – 15 mei 2017

Brief Message – 13 mei 2017

Opklaring - 11 mei 2017

Inside, outside, upside down – 8 mei 2017

Zien – 6 mei 2017

On-of-a-kind (Parsifal – Deel 8) – 1 mei 2017

Perceptie – 27 april 2017

Instignatie en initiatie – 24 april 2017

Zelfbestemming – 21 april 2017

Genuine – 17 april 2017

Inleiding intermezzo aforismen, gedachten en epigrammen – 13 april 2017

Friend – 24 maart - 2017

Time-out – 6 maart 2017

Human Behavior – 3 maart 2017

Parsifal – Deel 7 – 27 februari 2017

Parsifal – Deel 6 – 20 februari 2017

Judith von Halle – 18 februari 2017

Aforisme en perikel – Lichtflits en experiment – 13 februari 2017

Living – Foolish or not – 6 februari 2017

Parsifal – Deel 5 – 30 januari 2017

Parsifal – Deel 4 – 20 januari 2017

Parsifal – Deel 3 – 6 januari 2017

Feestdagen en Nieuwjaar – 2 januari 2017

2016

Parsifal – Deel 2 – 30 december 2016

Parsifal - Deel 1 – 23 december 2016

Tell me – 16 december 2016

Twee zielen (en niet één gedachte) – 12 december 2016

To become – 5 december 2016

Digitale geletterdheid – 28 november 2016

Onbehagen – 21 november 2016

Weekly basis – 14 november 2016

Braintwisters and inner demons – 23 september 2016

Polsslagen der tijd – 19 september 2016

Funderen – 15 september 2016

Misunderstanding – 8 september 2016

Shine – 4 september 2016

Delicaat – 29 augustus 2016

Literatuurbeschouwing – Deel 1: Literatuur als kunstuiting – 26 augustus 2016

Versnellen – 9 augustus 2016

Autonomie – 8 augustus 2016

Fighting spirit - 29 juli 2016

Wijziging vorm en inhoud van weblog Cahier – 24 juli 2016

Mara’s influence on literature writers – 22 juli 2016

Schone wereld en schone schijn, 16 juli 2016

Verbeelden – 14 juli 2016

Macht van markten en staatscontrole - 1 juli 2016

Brexit – Synopsis – 27 juni 2016

Female – 13 mei 2016

Progress – 5 mei 2016

On the March –Dienstmededeling – 25 april 2016

Over napijn, genezing en nadere toekomst – 17 april 2016

Pijn of geen pijn: een queeste en vraagstuk – 15 april 2016

2015

Dagelijks leven met in- en toewijding - 17 december 2015

Respect – 12 november 2015

Vitaliseren én wijzer worden – 9 november 2015

True nature – 5 november 2015

Simple & Not fade away – 29 oktober 2015

Literaire wegen (bezien tegen een Rotterdamse achtergrond) – 4 september 2015

Anticiperen en participeren – 22 februari 2015

Mijn schrijfwerk en wedervaren; derde maanknoop en negende levensfase – 8 februari 2015

2014

Productieve kracht laten gelden – 20 december 2014

Open wond – 1 december 2014

Over spreuken 2, 3 en 4 op weblog Sprüche in Prosa – 9 november 2014

Uit de nacht – 31 oktober 2014

Sturm und Drang en jaren die tellen – 15 oktober 2014

Citeren uit 'Sprüche in Prosa' in voorbereiding – 12 september 2014

Short one - Home Sweet Home - Rhine Harbour – 1 september 2014

Sergej O. Prokofieff en het thema van vergeestelijking van het fysieke lichaam – 5 augustus 2014

Karma van de Antroposofische Vereniging in Nederland herkennen en erkennen – Jaar 2014 – 8 juni 2014

Gezamenlijke verantwoordelijkheid – 11 mei 2014

Kunst, religie en wetenschap & mythen en mysteriescholen – 29 april 2014

Light capture – 19 april 2014

Preoccupaties – 7 april 2014

Ondernemen – Bezield en sociaal – 25 maart 2014

Schoonmaakwoede – 22 maart 2014

Politieke (geheim)taal: centraal gestelde decentralisaties rijkelijk uitgedragen – 16 maart 2014

Antroposofie en wetenschapsfilosofie (3) – Afbaken – 8 maart 2014

Antroposofie en wetenschapsfilosofie (2) – Eigen koers – 14 februari 2014

Antroposofie en wetenschapsfilosofie (1) – Voorspel - 12 februari 2014

2013

Integriteit en vrijeschoolonderwijs in toekomstperspectief – 20 juli 2013

Nieuwe koers – 22 juni 2013

Rotjeknor - We doen het zelf wel - 10 mei 2013

Nieuw orgaan - Karma en reïncarnatie - Honderd jaar terug – 1 mei 2013

Weegfactoren en onderscheid - 1 april 2013

Sociale driegeleding door de bank genomen - 26 maart 2013

Over helderziendheid en voortschrijdend inzicht - 9 maart 2013

Sympathie voor Iblis - 13 februari 2013

Money voor nothing... or love don't search itself? - 8 februari 2013

Stokken stopt - 27 januari 2013

Imagine: spielerisch to be honest - 16 januari 2013

Verbijstering, bewilderment (perplexity) en Verwirrung is kwestie van beschaving - 6 januari 2013

Dubbelblind slim - Open je ogen - 3 januari 2013

Judith von Halle en Junko Althaus - 1 januari 2013

2012

Wagners worstelingen anno 2012/13; Wagner uit Goethes Faust - 15 december 2012

'Heilig' mantra: groei, groei en nog eens groei! - 11 december 2012

With double in mirrors - 25 november 2012

Sneltreinvaart - 19 oktober 2012

Voorsorteren op digitale snelweg - 14 oktober 2012

De bijen en het Woord - 8 oktober 2012

Manifestaties van het licht - 30 september 2012

Chemische Bruiloft - 25 september 2012

Danige deining - 21 september 2012

Zinnen verzet, orde op zaken gesteld, en weer back to business as (un)usual - 24 augustus 2012

Beramen en benevelen - 22 juli 2012

Facing Mirrors and Signs on the Wall with feet on Earth - 21 juli 2012

Bloggen en bloggers online and offline - 20 juli 2012

Stilaan stilstaan - 17 juli 2012

Plaatselijke sufferdje - 2 juli 2012

Terry Boardman on Actualities - 28 juni 2012

Economieën op drift en vaart of stagnatie der volkeren - 17 juni 2012

Wisseling van de wacht - 10 juni 2012

Bredere economische horizon - 8 juni 2012

De eigenlijke Europese munt: eureka’s - 3 juni 2012

Dienstmededeling: internetadres Cahier gewijzigd - 3 juni 2012

Life with music - 3 juni 2012

Weer aan de bak - 2 juni 2012

2011

Uitweidingen over het Marcus-evangelie - 2e tekstdeel - 18 april 2011

Uitweidingen over het Marcus-evangelie - Eerste tekstdeel - 11 april 2011

'Vereeuwigen' van teksten en plaatjes – Hardlopers en doodlopers - 4 april 2011

Culturele verscheidenheid en tijdsopgaven – Karma en reïncarnatie in de praktijk - 2 april 2011

Oponthoud - Reactie volgt nog - May the Force be with You! - 28 maart 2011

Blad voor de mond nemen of absolute waarheid verkondigen - 25 maart 2011

Japanese houding en inborst bij breuklijnen en waterscheidingen - 23 maart 2011

Living on the edge – Japan - 21 maart 2011

Preludes en dissonanten - Recapitulatie en overzicht - 19 maart 2011

Psychologie en genetica van (vleesgeworden) arrogantie - 13 maart 2011

Moderne literatuurkritiek – Waar gaat het over? - 12 maart 2011

The aftermath – Slotwoord bij drieluik over Judith von Halle - 11 maart 2011

Vermeende inwijding - Judith von Halle - 6 maart 2011

Saturday - 4 maart 2011

Hey Jude – Make it better - 3 maart 2011

Sign of times – Judith von Halle for instance - 2 maart 2011

Wie is wie met wie? – Willen echten echt opstaan! - 1 maart 2011

Leidraden, labyrinten, uitwegen en valkuilen - februari 2011

M. Vasalis en Naema Tahir - Niet kijken op een dag - 27 februari 2011

Waar staat Europa bij stil? - 12 februari 2011

Omgekeerde cultus (Michaël) en Faust - 7 februari 2011

Energiek vooruit - 29 januari 2011

Pauselijk bannen - Pro-actief 'herderschap' - 17 januari 2011

Start van het nieuwe jaar: 2011 - 11 januari 2011

Anders gepland - Datum verzet - 9 januari 2011

2010

Geesteswetenschap – Hoe werken de engelen in ons astrale lichaam? - 25 december 2010

Introductie van de bewustzijnsziel - Geschiedkundige impuls - 20 november 2010

Rol van Pentagon bij oorlog en vrede - Kennisworstelingen - 13 november 2010

Vergewissen van wiskunde - 27 oktober 2010

Vooral geen water geven en zeker geen koffie morsen - 24 oktober 2010

Proactieve interactie - Michel Gastkemper over Antroposofie Monitor - 14 oktober 2010

Voor- en achterland - Volkerenkunde - 14 oktober 2010

Open internetgemeenschap - 9 oktober 2010

Symbiosen en gedeelde belangen - 3 oktober 2010

Draken van onderwerpen - Wie stelt wie met wat aan de kaak? - 30 september 2010

Feit en fictie & Begrip en inzicht - Koers Antroposofische Vereniging - 29 september 2010

Hoofdkwartier antroposofische vereniging - 27 september 2010

Digitale bibliotheek - Zeno.org - 26 september 2010

Voetbal en vechtsporten zijn niet uit den boze - 25 september 2010

Full moon almost - Spiritual shopping or tell what you can sell - 27 september 2010

Hedendaagse maieutiek - 20 september 2010

Not asleep yet - 18 september 2010

Nederlandse vertaling Steiners voordrachtencyclus over Filosofie van Thomas van Aquino - 16 september 2010

Gemoederen in en rond de Antroposofische Vereniging - Taja Gut - 16 september 2010

Hemelvaartsdag 2010 - 13 mei 2010

Stralende lentedag - 6 mei 2010

Start - 28 april 2010

Vertalen - Translate